Μια αμιγώς αμερικανική συνήθεια εξαπλώνεται σταδιακά στην Ευρώπη, παράλληλα με τις ψηφιακές πληρωμές. Δεν πρόκειται για το φιλοδώρημα καθαυτό, το οποίο φυσικά υπήρχε πάντα, αλλά για τον τρόπο που ζητείται πλέον: στην οθόνη του τερματικού κάρτας, λίγο πριν ολοκληρωθεί η συναλλαγή, εμφανίζονται προκαθορισμένες επιλογές (10%, 15%, 20%) για την προσθήκη συγκεκριμένου ποσοστού στον λογαριασμό.
Η Ευρώπη, ωστόσο, απέχει ακόμη πολύ από τις Ηνωμένες Πολιτείες, όπου το φιλοδώρημα αποτελεί άγραφο κανόνα για πολλές υπηρεσίες. Σύμφωνα με στοιχεία της Toast, το μέσο φιλοδώρημα στα εστιατόρια πλήρους εξυπηρέτησης στις ΗΠΑ έφτασε το 19,3% το πρώτο τρίμηνο του 2026.
Διαφορές στην Ευρώπη
Στην Ευρώπη, οι διαφορές μεταξύ των χωρών είναι σημαντικές.
Μια συγκριτική έρευνα της YouGov έδειξε ότι το 78% των Γερμανών που τρώνε έξω αφήνουν συνήθως φιλοδώρημα.
Στη Βρετανία, το ποσοστό ήταν 59%, στην Ισπανία 47%, στη Γαλλία 37%, στην Ιταλία 27% και στη Δανία 24%. Ακόμη και μεταξύ εκείνων που δίνουν φιλοδώρημα, ωστόσο, τα ποσά είναι πολύ χαμηλότερα από ό,τι στις ΗΠΑ: περίπου 10% στη Γερμανία και τη Βρετανία και 5% στην Ισπανία, τη Γαλλία και την Ιταλία.
Η επίδραση της τεχνολογίας
Η τεχνολογία αρχίζει να αλλάζει αυτές τις συνήθειες. Στη Γαλλία, το 26% χρησιμοποιεί πλέον ψηφιακές μεθόδους για φιλοδώρημα, ένα ποσοστό που φτάνει το 48% μεταξύ των ατόμων ηλικίας 18 έως 24 ετών. Στην Ιταλία, το 37% χρησιμοποιεί ήδη κάρτα ή άλλη ψηφιακή μέθοδο για να αφήσει κάτι επιπλέον.
Ταυτόχρονα, ωστόσο, υπάρχει αντίδραση στην «πίεση» της οθόνης.
Στη Γερμανία, μόνο το 29% βρίσκει πρακτικό το τερματικό κάρτας να εμφανίζει προκαθορισμένες προτάσεις φιλοδωρήματος.
Στην Ισπανία, 6 στους 10 θεωρούν ακατάλληλο το ίδιο το εστιατόριο να προτείνει πόσα χρήματα πρέπει να αφήσει ο πελάτης.
Μόνο το 26% των Ισπανών δηλώνει ότι αφήνει πάντα φιλοδώρημα όταν τρώει έξω, ενώ το 63% αυτών που δίνουν κάτι επιπλέον το κρατούν κάτω από το 5% του λογαριασμού.
Στη Βρετανία, όπου το φιλοδώρημα είναι πιο καθιερωμένο, το 44% δηλώνει ότι δίνει πάντα φιλοδώρημα όταν δεν υπάρχει χρέωση υπηρεσίας, ενώ το 38% το κάνει μόνο αν είναι ιδιαίτερα ικανοποιημένοι με την εξυπηρέτηση.
Η «κούραση του φιλοδωρήματος»
Η αλλαγή, επομένως, δεν είναι ότι οι Ευρωπαίοι υιοθετούν ξαφνικά φιλοδωρήματα 15% έως 20%. Είναι ότι τα τερματικά καρτών φέρνουν στην Ευρώπη τον αμερικανικό τρόπο ζήτησης φιλοδωρήματος, μετατρέποντας μια αυθόρμητη χειρονομία σε μια επιλογή που τοποθετείται αυτόματα μπροστά στον πελάτη.
Και αυτό συμβαίνει ενώ στις ίδιες τις ΗΠΑ εξαπλώνεται η λεγόμενη «κούραση του φιλοδωρήματος» (tip fatigue), η κόπωση που προκαλείται από τις συνεχείς απαιτήσεις για φιλοδωρήματα.
Μια έρευνα της Bankrate διαπίστωσε ότι το 63% των Αμερικανών έχει τουλάχιστον μία αρνητική άποψη για τη σημερινή κουλτούρα του φιλοδωρήματος, ενώ το 41% πιστεύει ότι οι επιχειρήσεις πρέπει να πληρώνουν υψηλότερους μισθούς αντί να βασίζονται στα χρήματα των πελατών.
Πηγή: ot.gr
