Την ανάγκη να παραμείνει ενωμένη η Δύση και να διατηρηθούν το Διεθνές Δίκαιο και η πολυμέρεια στον πυρήνα της διεθνούς τάξης, παρά την επιστροφή της πολιτικής ισχύος, υπογράμμισε ο Υπουργός Εξωτερικών, Γιώργος Γεραπετρίτης. Οι δηλώσεις έγιναν κατά την ομιλία του στο Πανεπιστήμιο Columbia, με θέμα «Μεταξύ ισχύος και αρχών: Άσκηση εξωτερικής πολιτικής σε έναν κόσμο σε μετάβαση».
Ο κ. Γεραπετρίτης προειδοποίησε ότι μια διεθνής κοινότητα χωρίς κανόνες και αρχές «δεν είναι παρά μια ζούγκλα». Επισήμανε, επίσης, ότι η αντίληψη που κερδίζει έδαφος πως η πολυμέρεια έχει πλέον εξαντλήσει τα όριά της είναι ιδιαίτερα ανησυχητική για τα μικρά και μεσαία κράτη.
«Η πολυμέρεια παραμένει ζωντανή και οφείλουμε να εργαστούμε για αυτήν», τόνισε ο Υπουργός, σημειώνοντας ότι η προσήλωση στο Διεθνές Δίκαιο δεν αποτελεί επιλογή ανάγκης, αλλά το πιο αποτελεσματικό μοντέλο για την αντιμετώπιση προκλήσεων παγκόσμιου χαρακτήρα.
Το «Παράδοξο της Ισχύος»
Ο κ. Γεραπετρίτης περιέγραψε ως βασικό χαρακτηριστικό της σημερινής διεθνούς πραγματικότητας το «παράδοξο της ισχύος»: την επιστροφή της πολιτικής ισχύος τη στιγμή που, λόγω των διεθνών κρίσεων, η συνεργασία και η πολυμέρεια είναι περισσότερο αναγκαίες από ποτέ.
Όπως ανέφερε, η νέα πολιτική της ισχύος χαρακτηρίζεται από μονομέρεια και «συναλλακτική λογική». Το Διεθνές Δίκαιο και οι πολυμερείς θεσμοί παραχωρούν έδαφος στη μονομερή δράση, ενώ οι διεθνείς σχέσεις αποκτούν ολοένα περισσότερο χαρακτηριστικά ανταλλαγής συμφερόντων και ανταλλαγμάτων.
Διεθνείς Προκλήσεις και Γεωγραφική Απόσταση
Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στις εξελίξεις στην Αφρική, ειδικά στην υποσαχάρια περιοχή και στο Σαχέλ, όπου καταγράφονται ένοπλες συγκρούσεις με συμμετοχή εξωτερικών δυνάμεων. Ο κ. Γεραπετρίτης αναφέρθηκε στη Ρωσία και την Κίνα, τονίζοντας ότι επιδιώκουν να ενισχύσουν την επιρροή τους, μεταξύ άλλων λόγω του ενδιαφέροντος για κρίσιμα ορυκτά και άλλους πόρους.
Παράλληλα, εκτίμησε ότι οι παγκόσμιες προκλήσεις περιορίζουν πλέον τη σημασία της γεωγραφικής απόστασης.
Μεταναστευτικές ροές, φυσικές καταστροφές, επισιτιστική ανασφάλεια και λειψυδρία μπορούν να επηρεάσουν χώρες πολύ μακριά από την περιοχή εκδήλωσής τους.
Μάλιστα, προέβλεψε ότι η διαχείριση των υδάτινων πόρων θα εξελιχθεί σε ένα από τα πιο σημαντικά ζητήματα του άμεσου μέλλοντος, με τη λειψυδρία να μπορεί ακόμη και να αποτελέσει πηγή ένοπλων συγκρούσεων.
Ρεαλισμός και Διεθνής Τάξη
Ο Υπουργός Εξωτερικών στάθηκε στο δίλημμα μεταξύ πολιτικού ρεαλισμού και διεθνούς τάξης βασισμένης σε κανόνες, χρησιμοποιώντας τον Θουκυδίδη και τον διάλογο Αθηναίων και Μηλίων ως σημείο αναφοράς. Κατά τον ίδιο, το ζητούμενο δεν είναι η επικράτηση μιας αντίληψης, αλλά ο συνδυασμός τους.
Στο πλαίσιο αυτό, αντιπαρέβαλε την «ηγεσία» στον «ηγεμονισμό», υπογραμμίζοντας ότι η πραγματική ηγεσία στηρίζεται στην πειθώ και όχι στον καταναγκασμό και στη διαβούλευση αντί της συναλλακτικής διπλωματίας.
Αναφερόμενος στη λειτουργία των διεθνών οργανισμών, επισήμανε το «παράδοξο του βέτο»: στο Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ, λειτουργεί ως προνόμιο των ισχυρών μονίμων μελών, ενώ στην Ευρωπαϊκή Ένωση, στην εξωτερική πολιτική και ασφάλειας, η απαιτούμενη ομοφωνία προστατεύει και τα μικρότερα κράτη.
«Το σημαντικό είναι να παραμείνει ενωμένη η Δύση», κατέληξε ο κ. Γεραπετρίτης, επιμένοντας ότι οι συμμαχίες λειτουργούν ως πολλαπλασιαστές ισχύος και ότι η απάντηση στη σημερινή διεθνή αστάθεια δεν μπορεί να είναι η εγκατάλειψη των κανόνων, αλλά η ενίσχυση μιας αποτελεσματικότερης πολυμέρειας.
Πηγή: indicator.gr
