Στην Κίνα, οι γονείς που επιθυμούν να γνωρίζουν ανά πάσα στιγμή πού βρίσκονται τα παιδιά τους δεν χρειάζεται πλέον να τους αγοράσουν κινητό τηλέφωνο. Για εκατομμύρια οικογένειες, η λύση βρίσκεται στον καρπό του χεριού.
Τα παιδικά smartwatches έχουν αναδειχθεί σε ένα από τα πιο δημοφιλή τεχνολογικά προϊόντα για παιδιά δημοτικού. Προσφέρουν στους γονείς επικοινωνία και εντοπισμό της τοποθεσίας, χωρίς την πλήρη και ανεξέλεγκτη πρόσβαση στο διαδίκτυο που προσφέρει ένα smartphone, όπως αναφέρει η Wall Street Journal.
Περίπου ένα στα τρία παιδιά ηλικίας 5 έως 12 ετών στην Κίνα διαθέτει παιδικό smartwatch. Σε αστικές περιοχές, το ποσοστό ξεπερνά το 50%, σύμφωνα με στοιχεία της Wall Street Journal. Κυρίαρχη στην αγορά είναι η κινεζική μάρκα Xiaotiancai, γνωστή ως Little Genius στην Κίνα και ως Imoo στο εξωτερικό, κατέχοντας σχεδόν το ήμισυ των παγκόσμιων πωλήσεων παιδικών smartwatches.
Ένα κινητό τηλέφωνο χωρίς… κινητό
Η δημοτικότητα των συσκευών οφείλεται στον σχεδιασμό τους.
Τα Little Genius χρησιμοποιούν κάρτες SIM και υποστηρίζουν φωνητικές και βιντεοκλήσεις.
Ορισμένα μοντέλα ενσωματώνουν εξελιγμένα συστήματα εντοπισμού θέσης, που μπορούν ακόμη και να προσδιορίσουν σε ποιον όροφο ενός κτιρίου βρίσκεται το παιδί.
Παράλληλα, οι γονείς μπορούν να ελέγχουν ποιες επαφές επικοινωνούν με το παιδί και ποιες εφαρμογές ή παιχνίδια είναι διαθέσιμα.
Αυτό ακριβώς το χαρακτηριστικό καθιστά τα smartwatches ελκυστικά σε γονείς όπως η Τζέιν Ντινγκ και ο σύζυγός της Τζίμι Ποκ. Όταν ο γιος τους, Λάριξ, πήγε στην πρώτη του σχολική εκδρομή, φοβήθηκαν μήπως χαθεί. Του έδωσαν ένα Little Genius, το οποίο, σήμερα, στα οκτώ του χρόνια, φοράει όταν βγαίνει για παιχνίδι.
Για τους γονείς, το ρολόι λειτουργεί ως ένα είδος ψηφιακής «ασφάλειας». Μπορούν να καλέσουν το παιδί, να δουν την τοποθεσία του και να επικοινωνήσουν μέσω βίντεο, χωρίς να του παραχωρούν ένα smartphone με πλήρη πρόσβαση στο διαδίκτυο.
Οι τιμές ξεκινούν από περίπου 90 δολάρια, ενώ τα πιο εξελιγμένα μοντέλα μπορούν να ξεπεράσουν τα 300 δολάρια.
Ο κοινωνικός αντίκτυπος του smartwatch στην Κίνα
Υπάρχει και μία δεύτερη διάσταση στην επιτυχία του Little Genius: τα παιδιά δεν αγοράζουν απλώς μια συσκευή επικοινωνίας, αλλά πρόσβαση σε ένα ολόκληρο κοινωνικό δίκτυο.
Τα παιδιά μπορούν να ακουμπούν τα smartwatches τους μεταξύ τους για να προσθέτουν φίλους, να συνομιλούν, να δημοσιεύουν αναρτήσεις και να ανταλλάσσουν «likes». Το χαρακτηριστικό αυτό έχει δημιουργήσει ένα ισχυρό κοινωνικό αποτέλεσμα: όταν οι περισσότεροι συμμαθητές χρησιμοποιούν Little Genius, ένα παιδί που έχει Huawei, Xiaomi ή Apple μπορεί να αποκλειστεί από αυτό το δίκτυο.
Έτσι, η επιλογή της συσκευής δεν είναι πάντα αποκλειστικά απόφαση των γονέων. Τα ίδια τα παιδιά μπορούν να ασκήσουν πίεση για την αγορά του συγκεκριμένου brand.
Η Γκου Λινγκέν, εννέα ετών, αναφέρει ότι το αγαπημένο της χαρακτηριστικό είναι η δυνατότητα να συνομιλεί με φίλους και να προσθέτει συνεχώς καινούργιους. Η μητέρα της, Μο Τσανπίνγκ, αποφάσισε να αγοράσει το ρολόι αφού το είδε να συζητείται σε ομάδες γονέων στο WeChat.
Αυτή η δυναμική έχει δημιουργήσει και έναν άτυπο ανταγωνισμό μεταξύ των παιδιών. Ο Τζιανγκ Κάι, πατέρας δύο παιδιών, πλήρωσε περίπου 200 δολάρια για κάθε ρολόι, αλλά ανησυχεί ότι τα παιδιά του μπορεί να συγκρίνουν τα δικά τους μοντέλα με ακριβότερες συσκευές συμμαθητών τους.
Ο γονικός έλεγχος έναντι της ψηφιακής εξάρτησης
Η επιτυχία των παιδικών smartwatches έχει, ωστόσο, και τις αρνητικές της πτυχές. Κινεζικά μέσα ενημέρωσης και χρήστες των social media έχουν επικρίνει τις συσκευές για τον κίνδυνο εθισμού, την κοινωνική πίεση και τη δημιουργία μιας νέας μορφής ανταγωνισμού μεταξύ παιδιών. Σε αρκετά σχολεία η χρήση τους έχει απαγορευτεί μέσα στις τάξεις.
Παρά τις αντιδράσεις, για πολλούς γονείς το smartwatch αποτελεί ακόμη έναν συμβιβασμό: τους επιτρέπει να παρακολουθούν και να επικοινωνούν με το παιδί, χωρίς να του παραδίδουν ένα smartphone.
Η Ζανγκ Χονγκλί, 39 ετών, δεν σκοπεύει να αγοράσει κινητό στην 12χρονη κόρη της πριν από το λύκειο ή ακόμη και το πανεπιστήμιο. Μέχρι τότε, χρησιμοποιεί το smartwatch για να γνωρίζει την τοποθεσία της και να επικοινωνεί μαζί της, έχοντας απενεργοποιήσει παιχνίδια και άλλες εφαρμογές.
Και αυτό είναι ίσως το σημαντικότερο μάθημα από την κινεζική αγορά: το παιδικό smartwatch δεν πωλείται απλώς ως μικρότερο κινητό. Πωλείται ως ελεγχόμενη πύλη προς τον ψηφιακό κόσμο – ένα εργαλείο που υπόσχεται στους γονείς περισσότερη ασφάλεια, ενώ στα παιδιά προσφέρει κάτι εξίσου σημαντικό: την πρώτη τους ανεξαρτησία και μια θέση στο ψηφιακό κοινωνικό τους περιβάλλον.
