Ο Υπουργός Εξωτερικών του Ιράν, Αμπάς Αραγτσί, ανακοίνωσε ότι η Τεχεράνη υπέβαλε στην Ουάσινγκτον ένα επταήμερο σχέδιο. Αυτό αποσκοπεί στον τερματισμό των εχθροπραξιών, στην επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ και στην έναρξη διαπραγματεύσεων για το πυρηνικό πρόγραμμα της χώρας.

Σύμφωνα με τον Ιρανό υπουργό, η πρόταση διαβιβάστηκε μέσω διαμεσολαβητών και βασίζεται στις δεσμεύσεις που περιλαμβάνονταν στο Μνημόνιο Κατανόησης (MoU) που είχαν συμφωνήσει ΗΠΑ και Ιράν τον Ιούνιο, αλλά το οποίο κατέρρευσε.

Ο Αραγτσί δήλωσε ότι το Ιράν είναι έτοιμο να εφαρμόσει άμεσα το σχέδιο, εφόσον η αμερικανική πλευρά αποδεχθεί τους όρους. «Έχουμε παρουσιάσει στις Ηνωμένες Πολιτείες ένα σχέδιο σύμφωνα με το οποίο, αν πληρούνται συγκεκριμένες προϋποθέσεις, τα Στενά του Ορμούζ θα ανοίξουν στο τέλος της έβδομης ημέρας και οι συνομιλίες θα ξεκινήσουν ξανά», ανέφερε.

Παράλληλα, σημείωσε ότι θα ήταν «καλύτερο» να υπάρξει συμφωνία πριν από τις ενδιάμεσες εκλογές στις ΗΠΑ, καθώς η χρονική συγκυρία προσφέρει κίνητρα και στις δύο πλευρές, σύμφωνα με τους New York Times.

Αμερικανός αξιωματούχος που γνωρίζει τις διαπραγματεύσεις ανέφερε ότι η κυβέρνηση Τραμπ διεξάγει «θετικές και εποικοδομητικές» συζητήσεις μέσω διαμεσολαβητών, αλλά ξεκαθάρισε ότι η Ουάσινγκτον δεν πρόκειται να προχωρήσει βιαστικά σε συμφωνία.

Οι όροι της Τεχεράνης για το άνοιγμα του Ορμούζ

Η ιρανική πρόταση περιλαμβάνει αρκετές από τις προϋποθέσεις της προηγούμενης συμφωνίας του Ιουνίου, αλλά προβλέπει πολύ ταχύτερη εφαρμογή. Σύμφωνα με τον Αραγτσί, μέσα στο επταήμερο θα πρέπει να υπάρξει πλήρης παύση των εχθροπραξιών, συμπεριλαμβανομένων των συγκρούσεων στον Λίβανο.

Παράλληλα, η Τεχεράνη ζητά από τις ΗΠΑ:

  • την απελευθέρωση παγωμένων ιρανικών κεφαλαίων, ύψους τουλάχιστον 12 δισεκατομμυρίων δολαρίων, * την άρση των κυρώσεων στις εξαγωγές ιρανικού πετρελαίου, * τον τερματισμό του ναυτικού αποκλεισμού κατά του Ιράν.

Στο τέλος της έβδομης ημέρας, όπως περιέγραψε ο Ιρανός υπουργός, θα πραγματοποιηθεί το άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ, μιας από τις σημαντικότερες ενεργειακές αρτηρίες παγκοσμίως. Μετά την ολοκλήρωση του επταήμερου πλαισίου, θα ξεκινούσαν άμεσα οι συνολικές διαπραγματεύσεις για το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν.

Ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, έχει δηλώσει ότι βασικός στόχος του είναι η αποτροπή απόκτησης πυρηνικού όπλου από το Ιράν, είτε μέσω διπλωματικής συμφωνίας είτε μέσω νέων στρατιωτικών ενεργειών.

Διπλωματικές επαφές στη Νέα Υόρκη

Η νέα πρόταση κατατέθηκε ενώ οι αμερικανικές και ιρανικές πλευρές επιχειρούν να επανεκκινήσουν τη διπλωματική διαδικασία στο περιθώριο της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ.

Ο Υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Μάρκο Ρούμπιο, δήλωσε ότι συνάντηση διάρκειας τριών ωρών μεταξύ Αμερικανών και Ιρανών αξιωματούχων, με τη διαμεσολάβηση του Κατάρ, δεν κατέληξε σε συμφωνία.

Ο Αραγτσί συναντήθηκε την Τρίτη με τον Αμερικανό απεσταλμένο Στιβ Γουίτκοφ και τον Τζάρεντ Κούσνερ, γαμπρό του Τραμπ, σε επαφές που πραγματοποιήθηκαν μέσω ανταλλαγής μηνυμάτων με τη βοήθεια του Κατάρ. Ο Ιρανός υπουργός χαρακτήρισε τις συνομιλίες «παραγωγικές», ενώ ανέφερε ότι η επικοινωνία μεταξύ των δύο πλευρών συνεχίζεται.

Πίεση στην ιρανική οικονομία και ενεργειακές αγορές

Η οικονομία του Ιράν βρίσκεται υπό έντονη πίεση, με τον πληθωρισμό στα βασικά αγαθά να αυξάνεται, τις ελλείψεις φαρμάκων να εντείνονται και το εμπόριο να αντιμετωπίζει σοβαρές διαταραχές. Την ίδια στιγμή, ο πόλεμος έχει προκαλέσει σημαντικές επιπτώσεις διεθνώς, ιδιαίτερα στις τιμές του πετρελαίου, της ενέργειας και των τροφίμων.

Αναλυτές εκτιμούν ότι ο Ντόναλντ Τραμπ καλείται να σταθμίσει τα οφέλη μιας συμφωνίας πριν από τις εκλογές του Νοεμβρίου έναντι της διατήρησης της οικονομικής πίεσης προς την Τεχεράνη με στόχο την επίτευξη περισσότερων παραχωρήσεων.

Ο αναλυτής του International Crisis Group, Άλι Βαέζ, χαρακτήρισε την κίνηση του Ιράν «έξυπνη», υποστηρίζοντας ότι η Τεχεράνη γνωρίζει πως ο τερματισμός ενός αντιδημοφιλούς πολέμου και η αποκλιμάκωση των ενεργειακών τιμών μπορεί να αποτελέσουν ισχυρά κίνητρα για τον Αμερικανό πρόεδρο.