Ο πάνθηρας, περπατώντας αμέριμνος ένα ήσυχο βράδυ, σταματά να πιει νερό από μια λίμνη, στην άκρη ενός ονείρου.

Από την ηρεμία της λίμνης, μια αντανάκλαση φωνάζει: «Ίσως με θεωρείς μάταιη, αλλά είμαι η ομορφότερη όλων».

Μαγεμένος, ο πάνθηρας καταλαμβάνεται από μια ιδιοτροπία, βουτά για να ενωθεί με το στολισμένο δίδυμό της.

Αμέσως, γίνεται τόσο πολύτιμη όσο το αντίστοιχό της, δείτε πώς λάμπει μέσα από αυτή την κοσμημένη τέχνη.

Μαύρες βούλες από όνυχα σαν μια αγνή βελούδινη νύχτα, και σμαραγδένια μάτια που αστράφτουν με φως.

Από τότε, βασιλεύει στα πλάσματα της Cartier, αυτό το πολύτιμο ελεύθερο πνεύμα, ζωντανό στα χαρακτηριστικά της.

Η φωνή της Tilda Swinton απαγγέλλει το ποίημα της τελευταίας διαφήμισης της Cartier, θυμίζοντας κάτι από την ιστορία του Νάρκισσου αλλά και της Χιονάτης. Ένα άγριο πλάσμα σκύβει πάνω από το νερό, συναντά το είδωλό του και μαγεύεται από αυτό. «Ποιo είναι το πιο όμορφο πλάσμα;», σκέφτεται.

Μόνο που o πάνθηρας δεν χρειάζεται απάντηση, ούτε το νερό ως καθρέφτη για να του την αποκαλύψει.

Στη νέα παγκόσμια καμπάνια του οίκου «Into the Wild», το εμβληματικό αιλουροειδές εγκαταλείπει τα όρια της βιτρίνας και περιπλανιέται ελεύθερο σε ολόκληρο τον κόσμο, από την Ινδία έως το Τόκιο και το Λας Βέγκας.

Σε σκηνοθεσία της Alex Prager, η εικόνα του αποκτά κινηματογραφική διάσταση, με την εικονογράφηση να έχει αποκτήσει κεντρικό ρόλο ως μέσο έκφρασης, όχι μόνο για την Cartier, αλλά και για αρκετούς άλλους οίκους πολυτελείας όπως Dior, Hermès, Loewe και Chanel. Η αίσθηση ελευθερίας που φέρει ένα άγριο πλάσμα της φύσης βρίσκεται στον πυρήνα της ιστορίας του συμβόλου.

Η γυναικεία δημιουργική δύναμη πίσω από τον Οίκο

Το μοτίβο του πάνθηρα εμφανίζεται στην Cartier για πρώτη φορά το 1914, ως δισδιάστατο σχέδιο.

Η γυναίκα που θα του δώσει, όμως, πραγματική υπόσταση είναι η Jeanne Toussaint. Γεννημένη στο Βέλγιο το 1887, εγκαταλείπει το σπίτι της στην εφηβεία και φτάνει στο Παρίσι της Belle Époque. Εκεί κινείται ανάμεσα στη demimonde, την καλλιτεχνική πρωτοπορία και την κοσμοπολίτικη κοινωνία της πόλης.

Ανήκε στον ίδιο κύκλο με τη Gabrielle Chanel και την Elsa Schiaparelli και καταλαβαίνει νωρίς πως το προσωπικό στυλ μπορεί να μετατραπεί σε δύναμη.

Στη δεκαετία του 1910 γνωρίζει τον Louis Cartier. Το 1917, της χαρίζει μια ταμπακιέρα από όνυχα, με έναν πάνθηρα από διαμάντια και όνυχα, ανάμεσα σε κυπαρίσσια από σμαράγδια και ρουμπίνια. Το μικρό αυτό αντικείμενο αποτέλεσε πηγή έμπνευσης για το εμβληματικό σχέδιο του οίκου.

Ο Louis αναγνωρίζει το ένστικτο και το δημιουργικό της βλέμμα και της εμπιστεύεται αρχικά τη διεύθυνση του τμήματος αξεσουάρ της Cartier. Το 1933, η Toussaint γίνεται δημιουργική διευθύντρια του Οίκου, κάτι που ήταν μια εξαιρετικά ασυνήθιστη θέση για γυναίκα στην υψηλή κοσμηματοποιία της εποχής.

Και το κόσμημα αλλάζει χαρακτήρα

Μέχρι εκείνη τη στιγμή, η υψηλή κοσμηματοποιία ακολουθούσε αυστηρούς κώδικες. Τα κοσμήματα υπηρετούσαν κομβικές στιγμές της ζωής, όπως ο γάμος και η μητρότητα, αλλά και στιγμές της ημέρας και της νύχτας. Η Toussaint αντιλαμβάνεται ότι το κόσμημα μπορεί να γίνει γλώσσα προσωπικής έκφρασης. Μπορεί να κινείται πάνω στο σώμα, να μεταμορφώνεται, να αποσπάται, να επανασυντίθεται.

Πολύτιμοι και ημιπολύτιμοι λίθοι συνυπάρχουν σε τολμηρές χρωματικές αντιθέσεις, ενώ οι αόρατες τοποθετήσεις επιτρέπουν στις φόρμες να αποκτούν μια οργανική κίνηση.

Υπό την καθοδήγησή της, ο πάνθηρας αποκτά όγκο και ανατομία.

Το επίπεδο σχέδιο γίνεται γλυπτό.

Το αιλουροειδές παίρνει θέση μέσα στον χώρο και αποκτά το παρατσούκλι Pan Pan, από το La Panthère. Η Cartier απομακρύνεται σταδιακά από την αυστηρότητα του Art Deco και αγκαλιάζει μια πιο αισθησιακή, τρισδιάστατη αισθητική.

Η μεγάλη στιγμή του 1948

Η Δούκισσα του Γουίνσδορ, Wallis Simpson, αγόρασε την πρώτη τρισδιάστατη καρφίτσα Panthère του Οίκου. Η φιγούρα από κίτρινο χρυσό και όνυχα έσκυβε πάνω από ένα σμαράγδι 116,74 καρατίων. Έναν χρόνο αργότερα επιστρέφει για μια δεύτερη δημιουργία, ακόμη πιο θεαματική. Αυτή τη φορά αγόρασε έναν πάνθηρα από ζαφείρια και διαμάντια, σε λευκόχρυσο και πλατίνα, πάνω σε καμποσόν ζαφείρι 152,35 καρατίων.

Ο πάνθηρας σήμερα

Η εικόνα πλέον διαδίδεται παντού. Σε μια εποχή που οι γυναίκες διεκδικούν ολοένα περισσότερο χώρο στην κοινωνία, η Panthère αποκτά μια σημασία που ξεπερνά την αισθητική. Είναι ένα κόσμημα που καταλαμβάνει χώρο. Ένα πλάσμα με βλέμμα, όγκο και παρουσία, φορεμένο από γυναίκες που έχουν ήδη αποφασίσει να είναι ορατές.

Η Jeanne Toussaint αποχωρεί από την Cartier το 1970. Δεν υπέγραφε τις δημιουργίες της ποτέ και γι’ αυτό έως και σήμερα το όνομά της πολλές φορές παραμένει άγνωστο. Η υπογραφή της όμως βρίσκεται στην ίδια την ταυτότητα του Οίκου. Στην ιδέα ότι ένα κόσμημα μπορεί να είναι ταυτόχρονα αντικείμενο τέχνης, σύμβολο επιθυμίας και έκφραση ανεξαρτησίας.

Έκτοτε, ο πάνθηρας μεταμορφώνεται αδιάκοπα. Εμφανίζεται ως γλυπτό από χρυσό, ως ροζέτες όνυχα, ως αρθρωτοί κρίκοι που υπονοούν την κίνησή του. Τυλίγεται γύρω από τον καρπό στο Panthère de Cartier, εμφανίζεται σε υψηλή κοσμηματοποιία, τσάντες, γυαλιά και αρώματα. Μερικές φορές αποκαλύπτεται ολόκληρος. Άλλοτε αρκεί μια βούλα του, μια καμπύλη, ή μέρος της χνουδωτής ουράς του για να τον αναγνωρίσουμε.

Σήμερα, καθώς η Cartier τον αφήνει ξανά να περιπλανηθεί ελεύθερος στην άγρια φύση, ο πάνθηρας κοιτάζει το είδωλό του στο νερό. Τώρα, όμως, ο κόσμος ολόκληρος είναι ο καθρέφτης του και δεν περιμένει την απάντησή του.